DANTON
Polsko-francuski film rozgrywa się w scenerii Paryża czasów Wielkiej Rewolucji , w 1794 roku i jest adaptacją dramatu Stanisławy Przybyszewskiej „Dramat Dantona”, który Wajda wystawił najpierw na deskach Teatru Powszechnego w Warszawie. Tytułowy bohater, jeden z przywódców przewrotu, zostaje oskarżony o zdradę i spisek przeciwko własnemu krajowi. Na tle historycznych wydarzeń Wajda opowiada o zderzeniu dwóch osobowości – Dantona, brawurowo granego przez Gérarda Depardieu, oraz jego politycznego przeciwnika, w którego wcielił się Wojciech Pszoniak. „Danton” to także znakomity pojedynek dwóch aktorskich temperamentów. Reprezentujący odmienne idee Robespierre za wszelką cenę dąży do zniszczenia Dantona. Ich rywalizacja rozrywa się przede wszystkim w dialogach, choć filmowi nie brakuje także inscenizacyjnego rozmachu. „Dantona” można odczytywać jako uniwersalne dzieło o konsekwencjach i odpowiedzialności sprawowania władzy. Z drugiej strony w chwili premiery było oczywiste, że reżyser odwołuje się także do współczesnej historii Polski. W charakterystyczny dla swojej twórczości sposób Wajda nie ograniczał się wyłącznie do biernej ilustracji historycznych wydarzeń, lecz w ideach francuskiej rewolucji dostrzegał podobieństwo do romantycznych tradycji zakorzenionych w polskiej kulturze.
O reżyserze:
Andrzej Wajda (1926-2016) jeden z najważniejszych twórców Polskiej Szkoły Filmowej, autor 40 filmów, którego dzieła zyskały cztery nominacje do Oscara w kategorii najlepszego filmu zagranicznego. W 2000 roku uhonorowany przez Amerykańską Akademię Filmową Oscarem za całokształt twórczości. Jego filmy zdobywały także nagrody na najważniejszych festiwalach w Cannes, Berlinie, czy Wenecji. Adaptował klasykę polskiej literatury, przeniósł na ekran m.in. „Wesele” Stanisława Wyspiańskiego, „Pana Tadeusza” Adama Mickiewicza, „Zemstę” Aleksandra Fredry. Począwszy od debiutu – filmu „Kanał” (1956), aż po ostatni film – „Powidoki” (premiera w 2017 r.), tworzył dzieła odważne, nawiązujące do polskiej historii, a zarazem uniwersalne, będące ważnym punktem odniesienia dla kolejnych generacji filmowców.
Najważniejsze filmy:
- 1956 „Kanał”
- 1958 „Popiół i diament”
- 1972 „Wesele”
- 1974 „Ziemia obiecana”
- 1976 „Człowiek z marmuru”
- 1990 „Korczak”
- 2007 „Katyń”
- 2013 „Wałęsa. Człowiek z nadziei”
Opracował Mikołaj Góralik
